“Het leven is een schouwtoneel”

Terwijl ik momenteel uit mijn raam van onze ‘kantoorboerderij’ kijk geniet ik onder meer van de prachtige bloesems in de fruitbomen die het gebouw omringen. Het is inmiddels schitterend zomerweer in Nederland en het klimaat doet niet onder voor de weersomstandigheden die we verleden week in Zuid-Italië hadden. Want zoals je de afgelopen tijd gelezen hebt vertoefde ik recent bijna twee weken in Napels en zag daar zowel voor mij bekende bezienswaardigheden, echter ook nieuwe dingen kwamen op mijn pad. Afgelopen zondag bezocht ik zo’n nieuwe hotspot voor mij in Napels, namelijk het Teatro San Carlo

Regelmatig was ik in de afgelopen jaren al langs dit wereldberoemde theater midden in het centrum van Napels gewandeld en ik begreep uit allerlei bronnen dat het interieur echt heel bijzonder moest zijn, echter het kwam er maar steeds niet van om het eens van binnen te bewonderen. Ik had natuurlijk een kaartje voor een concert of opera kunnen boeken maar telkens als ik Napels bezocht was er helaas geen (interessante) muziek- of operavoorstelling. Dit keer besloot ik om me aan te melden voor een rondleiding door dit eeuwenoude muziekgebouw, het stamt namelijk uit 1737, en zo kon ik van dichtbij kennisnemen van de overweldigende ambiance. 


Ik heb al talrijke operatheaters bewonderd en zo was ik ooit naar voorstellingen in de Metropolitan Operahouse in New York, de Staatsoper in Berlijn, de Stopera in Amsterdam en enkele maanden geleden naar het Palau de les Arts Reina Sofía in Valencia, waar ik samen met mijn dochter de Opera ‘Don Carlo' van Verdi zag. 

Elk theater is weer een belevenis op zich. Natuurlijk is er overal een podium, een orkestbak, een zaal met stoelen aanwezig, maar op elke plek weet men wel een andere draai aan de stijl te geven. In het Teatro San Carlo in Napels is de vormgeving trouwens niet laat-barok alhoewel je dat door het jaartal van de opening (1737) wel zou verwachten. Echter door een hevige brand in 1817 was het hele barokke binnenwerk verwoest, maar gelukkig wist de Toscaanse architect Antonio Niccolini binnen jaar tijd het hele theater weer te herstellen. Hij koos echter bij de herbouw van het interieur voor een neo-klassieke stijl en zo ziet het er vandaag de dag nog steeds uit. 

Op een fraai rode velourse zetel middenin de zaal nam ik tijdens de rondleiding plaats en ik hoorde van de gids dat de theaterzaalmaar liefst plaats bood aan 3000 mensen. Heel opvallende zijn de rondom gelegen loges, dit zijn er 184 en ze zijn verdeeld over zes verdiepingen. 


De meest prominente loge is in het midden en die was vanzelfsprekend voor de koning. Eerst voor de Bourbonkoningen die heersten over het koninkrijk Napels en later voor de koningen van Italië. Tegenwoordig kan je ook als gewone ‘sterveling’ kaartjes boeken voor deze Koninklijke zitplaats, echter je betaald dan wel minimaal vier keer zoveel als een loge die er pal naast ligt en dat doen dus maar weinig mensen. 

Details in het Teatro San Carlo zijn ook bijzonder om te bekijken; de lampen, de reliëfs met theatrale gezichten en boven het podium is een klok te zien, of beter gezegd een gedeeltelijke klok. De gids legde uit dat het een uurwerk is dat maar een paar uur aangeeft (de tijd dat je de voorstelling meemaakt) en dat je slechts een indruk krijgt van de kwartieren die verstrijken want minuten doen er tijdens een opera niet zoveel toe. Een sculptuur van een bebaarde man, waar ik Chronos oftewel Vadertje Tijd in herkende, probeert met zijn vinger de wijzers van de klok in Teatro San Carlo tevergeefs tegen de houden en tegenover hem zit de sirene Parthenope, de mythische nimf die het symbool van Napels is. 

Tenslotte mochten we nog even de koninklijk loge en ander loges bezoeken en kreeg ik vanaf een ander punt een uitzicht over de zaal en het podium. Opvallend was het feit dat elke loge een grote spiegel had. Is het de bedoeling dat je geregeld naar jezelf kijkt als er een operavoorstelling bezig is? De gids legde uit dat je door de talrijke spiegels naar de Koninklijke loge kan kijken en dus in vroegere tijden op die manier de koning in de gaten kon houden. Het was belangrijk dat je bijvoorbeeld niet eerder applaudisseerde dan de Koninklijke hoogheid en dat kon je dan op die manier waarnemen. 


Het Teatro San Carlo is inderdaad een indrukwekkend theater, maar het is alleen jammer dat de stad Napels zo armlastig is, want de buitenkant van het gebouw ziet er zwaar vervallen uit. Er staan wel wat verroeste steigers tegen de pui en wat verwaaide losgeraakte steigerdoeken, die geven aan dat er weinig activiteit is als het om restauratie gaat. Binnen in het gebouw ziet het er zoals ik beschreef vooralsnog zeer fraai uit, maar ook daar zag ik bepaalde plekjes waar verf begon te bladderen en houtwerk begon te scheuren. Misschien moet het muziekminnende publiek wereldwijd zich gaan bekommeren om de staat van het wereldberoemde Teatro San Carlo en met weldadige donaties komen om het gebouw in piekfijne conditie te brengen zodat men nog vele jaren van dit operatheater kan genieten.

 

Marcel  Verhoeven, Stedenkenner 

verhoeven@kunststad.nl



Wilt u meer blogs lezen van HospitalityScanner Judith de Groot? Klik hier rechts dan op het 'Stedenkenner' logo.