Bewegende ‘Nieuwe Realisten’

Afgelopen donderdagavond was ik samen met mijn twee dochters Chloé en Alizia op de officiële Opening van de tentoonstelling van kunstenaar Jean Tingeley in het Amsterdamse Stedelijk Museum. We genoten met het hele gezin van alle kunstzinnige apparaten die Tingeley ooit gefabriceerd heeft en nog leuker was het wanneer je door het intrappen van een rode knop zo’n ‘fantasiemachine’ in werking kon zetten. Het feest werd nog groter toen we op de zaal kwamen waar herinnerd werd aan de tijd dat Tingeley samenwerkte met zijn partner Niki de Saint Phalle. Een enorm polyester sculptuur van een gezicht in vele kleuren deed herinneren aan die mooie tijd en met dit beeld moesten we natuurlijk even op de foto.

Al die bewegende artistieke apparaten deden me denken aan ons recente bezoek van enkele dagen eerder aan het Centre Pompidou in Málaga. Hier besteedde men in het kinderatelier aandacht aan de Frans-Amerikaanse kunstenaar Arman. 


Kinderen konden hier kennismaken met de werkwijze van Arman, die veel overeenkomsten heeft met de artistieke aanpak van Tingeley. Ook hier konden allerlei machines in werking worden gezet en als inspiratie draaide er een video waar je Arman, die trouwens officieel Armand Fernandez heette, aan het werk kon zien.

Dat Tingeley en Arman overeenkomsten in hun artistieke aanpak hadden is niet verwonderlijk want beide kunstenaars waren in de jaren ’60 actief lid van de kunstenaarsbeweging met de naam ‘Nouveau Réalisme’. De kunstenaars wilden kunst maken met eigentijdse zaken die ze vonden in een stedelijke of urbane omgeving. Zowel Tingeley als Arman verzamelden afgedankte zaken op vuilnisbelten, op rommelmarkten of op andere stadse plekken om hier kunstwerken van te maken. In de actuele expositie in het Stedelijk zie je foto’s gemaakt door Ed van der Elsken waarbij Tingeley allerlei materiaal meeneemt van het Waterlooplein in Amsterdam.    


Bekijk hier een kort filmpje van een werk van Jean Tingeley dat staat opgesteld in het MAMAC museum in Nice.

De groep met ‘Nieuwe Realisten’ werd beïnvloed door bewegingen als Dada, Fluxus en Pop-Art. Het gezelschap met ‘Nieuwe Realisten’ bestond trouwens uit veel meer kunstenaars waaronder de beeldhouwer César en de schilder Yves Klein, die zo bekend werd door zijn typerende blauwe schilderijen. Ook de bekende kunstenaars Daniel Spoerri en Christo waren aangesloten bij het ‘Nouveau Réalisme’ en alhoewel de kunstenaarsgroep zich in 1970 ophief en de meeste kunstenaarsleden helaas inmiddels zijn overleden zijn Spoerri en Christo nog ‘alive and kicking’ en nog steeds actief. 

In vele moderne kunstmusea kun je werk van de genoemde kunstenaars zien, echter in het Musée d'Art Moderne et d'Art Contemporain (MAMAC) in Nice hebben ze wel een heel bijzondere overzicht met werken van de ‘Nieuwe Realisten’.


Het museumgebouw dat geopend werd in 1990 heeft een opvallend atrium, genaamd ‘Place Yves Klein’, waarvan de vier atriumwanden bedekt zijn met vier kunstwerken van monumentale afmetingen (zo’n vijftien bij acht meter per muur). De muurschilderingen zijn vervaardigd door Sol LeWitt, Claude Viallat, Alain Jacquet en Arman.

De collectie van het MAMAC is zogezegd de moeite waard, maar ook het museumgebouw is bijzonder en als je uiteindelijk alle kunst hebt bekeken dan is een bezoek aan het dak van het moderne kunstmuseum van Nice letterlijk een bekroning, want je hebt vanaf hier een prachtig uitzicht over de stad en de rest van het mooie Zuid-Franse gebied.

Ik verheug me er dan ook op om hier volgende maand met een groep kunstliefhebbers naar toe te gaan. Mocht je trouwens de collectie in het MAMAC met mij samen willen bewonderen en ook allerlei andere musea in Nice en omgeving laat het me dan weten en dan kijk ik of er nog een plekje vrij is voor deze reis naar Zuid-Frankrijk (klik hier).

 

Marcel  Verhoeven, Europakenner

verhoeven@kunststad.nl


Klik op de afbeeldingen in het verhaal om ze te vergroten.