Het Mysterie van Hemelvaart

Verleden week hadden de meeste mensen vrij vanwege de bijzondere Christelijke feestdag die bekend staat als Hemelvaartsdag. De naam herbergt al een mysterie in zich; stel je voor dat een mens op eigen kracht, dus zonder technische hulpmiddelen ten hemel kan varen.

De Hemelvaart staat beschreven op verschillende plekken in de Bijbel, ondermeer in het evangelie van zowel Johannes als die van Marcus. Volgens deze bronnen blijkt dat meer dan veertig dagen na Zijn opstanding Jezus naar de hemel zou zijn gevaren. Alle discipelen waren volgens de overlevering bij deze wonderlijke Hemelvaart aanwezig. Jezus beloofde nog net voor zijn vertrek dat de ‘Heilige Geest’ binnen afzienbare tijd zou komen om de discipelen te ondersteunen.

Ga er  als kunstenaar maar eens aanstaan om dit miraculeuze Bijbelverhaal uit te beelden. Hoe schilder je nou een Hemelvaart? Een 


Jezus Christus die letterlijk lichamelijk opstijgt is naar God, zijn vader in de hemel. Dit is eigenlijk een verhaal dat zo fantastisch klinkt dat het een bijna onmogelijke opgave is om dit te verbeelden, toch hebben verschillende kunstenaars het geprobeerd.

Eén van de mooiste uitbeeldingen van de Hemelvaart vind ik toch altijd nog wel de primitieve doch vindingrijke weergave die zich bevindt in de Dom in Hildesheim. De beeldhouwer in dienst van Bisschop Bernward aan het begin van de 11de eeuw moet behoorlijk hebben lopen peinzen hoe hij nou dat wonderlijke verhaal moest uitbeelden. Hij kwam op het idee om Jezus te laten opstijgen en onder zijn voeten ontstaan er kolkende rookwolken als een soort straalmotor van de space shuttle. Tja, het is natuurlijk ook een heel eind dat Hij moet afleggen. Twee discipelen kijken vervolgens al veel hoger de lucht in dan waar Jezus op dat moment


is, dus zij twijfelen er niet aan dat hij behoorlijk hoog zal gaan. Mocht je ooit op weg naar  Berlijn zijn, maak dan een stop halverwege in de stad Hildesheim voor deze reliëfzuil en kijk naar dit 1000 jaar oude kunstwerk.

In het Dommuseum in Florence zag ik ooit een mooi terracotta reliëf in het wit geglazuurd van Luca della Robbia. Het toonde Jezus die los van de aarde zweefde met zijn twee armen al richting de hemel. De discipelen keken allemaal hoopvol omhoog om dit wonder te aanschouwen. Het Dommuseum is trouwens een echte aanrader om naar toe te gaan. Het is wat minder bekend bij toeristen en toch bevinden zich hier belangrijke kunsthistorische hoogtepunten.

Geweldig vind ik de Hemelvaart die geschilderd is door Andrea Mantegna dat zich in het museum Uffizi in dezelfde stad bevindt. Jezus vliegt dit keer niet als een soort ‘superman’ door de lucht, maar wordt gedragen op


een wolkje door rode engeltjes. Het lijkt nu wel of de discipelen inclusief zijn moeder Maria vol verbazing dit schouwspel waarnemen.

Maar zou de hemelvaart wel zo letterlijk gegaan zijn zoals in de bijbel is beschreven en zoals de bovengenoemde kunstenaars hebben uitgebeeld? Er kunnen toch veel meer verklaringen zijn voor deze mysterieuze gebeurtenis? Als je als mens in de letterlijke versie van de hemelvaart van Jezus gelooft zoals door het Christelijk geloof wordt uitgedragen, dan kun je als mens net zo makkelijk geloven dat hij is opgehaald door een luchtschip of een ufo. Vreemd is trouwens wel dat als je dit laatste als verklaring geeft, met name religieuze mensen en ook veel officiële wetenschappers dit afdoen als absurd en volledige nonsens. Maar de ufo-variant van de Hemelvaart zit toch in dezelfde categorie als de versie die door gelovigen wordt aangehangen? Zou het niet kunnen dat tijdens die zogenaamde hemelvaart zo’n 2000 jaar geleden door de omstanders iets waargenomen zou zijn dat zij niet konden verklaren, maar dat wij tegenwoordig herkennen als een persoon die een tripje met een moderne jumbojet ging maken?


Het enige onverklaarbare is dan ‘slechts’ de tijdsfactor; hoe kan iemand 20 eeuwen geleden een vliegtuig hebben genomen?

Wat me trouwens ook verbaast bij dit mysterie is dat niemand dit hemelvaartverhaal eens ter discussie stelt en onder de loep neemt. Wellicht is dit mysterie dan over enige tijd verklaard en vieren we over enige jaren het fenomeen van het historische gebruik van vliegtuigen.

 

Marcel Verhoeven, Mysteriekenner           

verhoeven@mysteriekenner.nl