Mysterieuze lijnen in kerken en oude gebouwen

Deze week bezocht ik met veel genoegen het Nationaal Archeologisch Museum in Napels. Naast alle prachtige oude Klassieke beelden, mozaïeken en schilderingen viel me in één van imposante museumzalen nog wat op. Er liep een enorme lijn over de vloer, die een onderdeel was van de prachtige marmeren vloerbedekking. Wat was dit voor een mysterieuze lijn? En had ik die niet eens vaker in oude gebouwen gezien? 

Ik had mij jaren geleden al eens verdiept in dit fenomeen van deze meridiaanlijnen, want zo heten deze lijnen officieel en ze hadden alles te maken met de Gregoriaanse kalender, die in 1582 werd ingevoerd en die er ooit voor heeft gezorgd dat er 10 dagen in de geschiedenis zijn verdwenen, maar daar heb ik al eens overgeschreven.

De meridiaanlijn in het Archeologisch Museum in Napels
De meridiaanlijn in het Archeologisch Museum in Napels

Om het volk te overtuigen van de waarde van de Gregoriaanse kalender en ook om de geloofwaardigheid te tonen van deze nieuwe kalender begon men in opdracht van het Vaticaan in Rome met het aanleggen van meridiaanlijnen in kerken en in andere belangrijke gebouwen. Deze lijnen of meridianen werden beschenen door zonlicht dat door een speciale opening aan de zuidkant van het dak van het (kerk)gebouw naar binnen kwam. Door de stand van de zon op de meridiaan binnen in het bouwwerk kon men redelijk exact het tijdstip en de precieze datum bepalen. Aan de hand daarvan werd ook vastgesteld wanneer sommige feestdagen zoals Pasen dat jaar zouden plaatshebben.

Hoe hoger het dak en dus de opening voor het zonlicht des te preciezer de meting was. Kerkgebouwen  werden in eerste instantie voor de meridianen uitgekozen omdat dit vaak de hoogste bouwwerken in de stad waren. De tweede reden waarom men voor kerken koos voor de meridianen was omdat de kerk er baat bij had om de christelijke feestdagen vast te stellen.
Tussen de vijftiende en de negentiende eeuw werden 70 meridianen aangelegd in kerken en historische gebouwen in Italië en Frankrijk. Slechts 10 daarvan hebben een opening hoger dan 10 meter en zijn dus vrij accuraat:

·      90,11 meter    Sante Maria del Fiore-kathedraal in Florence          

·      27,07 meter   Sint Petroniuskerk in Bologna                                       

·      26,00 meter   St. Sulpice in Parijs                                                            

·      23,92 meter   Klooster van San Nicolo L’Arena op Sicilië                

·      23,82 meter   Kathedraal van Milaan                                                      

·      20,34 meter   S. Maria degli Angeli-kerk in Rome                             

·      17,00 meter   Collège de l’Oratoire in Marseille                                

·      14,18 meter    S. Giorgio-kerk in Sicilië                                                  

·      11,78 meter    Kathedraal van Palermo                                                      

·      14,00 meter   Nationaal Archeologisch Museum in Napels

In ‘De Da Vinci Code’, het beroemde boek van bestsellerschrijver Dan Brown, dicht de auteur de mediaanlijn een hele andere betekenis toe. Brown beschrijft in zijn boek dat deze lijn symbolisch staat voor de bloedlijn van Jezus Christus en zo is er weer een nieuw mysterie geboren. Over dit mysterie heb ik het wel een andere keer.

 

Marcel Verhoeven, Mysteriekenner           

verhoeven@mysteriekenner.nl