Met mysterie van Valentijn

Sint Valentinus
Sint Valentinus

Aanstaande zondag 14 februari is het een bijzondere dag, want dan is het Valentijnsdag. Personen die elkaar lief vinden geven elkaar die dag cadeautjes, bloemen of sturen elkaar kaarten. Soms doet men dat anoniem. Dat laatste heb ik persoonlijk nooit zo begrepen; is de liefde dan toch een mysterieus raadspelletje?
Valentijnsdag komt eigenlijk overgewaaid uit Amerika (het zal weer eens niet) en de laatste 15 jaar is het een enorm (commercieel) succes in Nederland geworden. Sint Valentinus leefde in de Romeinse Oudheid, rond het jaar 270 na Christus. Hij is als martelaar gestorven en we weten eigenlijk voor de rest niet zo veel van hem. Misschien waren er zelfs wel twee heiligen met deze zelfde naam. De ene was priester in Rome en de andere was bisschop in de Umbrische stad Terni. Beiden zijn ergens in de derde eeuw na Christus aan de marteldood gestorven, maar zogezegd is het ook mogelijk dat het toch om één en dezelfde persoon ging.
Volgens één van de heiligenverhalen kwam een jong stelletje naar Valentijn toe met het verzoek om hen te trouwen, echter de man van het koppel was een heidense soldaat en de vrouw was Christelijk. Valentijn trouwde het koppel toch, want hij vond de liefde zwaarder wegen dan de Romeinse wetten die dit huwelijk niet toestonden. Vanaf dat moment kwamen er meer paartjes met dit verzoek naar Valentijn en hij werd uiteindelijk voor zijn daden gearresteerd. Valentijn werd voorgeleid voor Keizer Claudius II en toen probeerde Valentijn zelfs de keizer te bekeren tot het Christendom. De Keizer voelde zich hierdoor zo beledigd dat hij Valentijn liet onthoofden op 14 februari (ergens rond het jaar 270 na Chr.). Voordat het vonnis werd uitgevoerd wist hij nog een briefje aan de dochter van de gevangenisbewaarder te geven waar op stond: ‘Van je Valentijn’. De relieken van Sint Valentijn bevinden zich in de Sint Valentinusbasiliek van Terni.
Valentijn blijkt tijdens zijn leven verschillende andere bijzondere handelingen te hebben verricht, waaronder de doop van de beroemde heilige Lucilla. De heilige Valentinus is schutspatroon voor de zieken die soms vallen, ofwel mensen met epilepsie. Om welke reden hij beschermheilige is voor mensen met de ‘vallende ziekte’ is mij nog onduidelijk. Ergens las ik dat het was omdat mensen in de naam Vallentijn het woordje ‘vallen’ terug hoorde komen, maar dat lijkt mij een wel erg gemakkelijke uitleg van dit mysterie.
We moeten de Valentijn van vandaag de dag niet verwarren met één van de gelijknamige hoofdpersonen uit het blijspel ‘Two Gentlemen of Verona’ van William Shakespeare. Van dit toneelstuk uit de zestiende eeuw heeft trouwens de preraphaelitische negentiende eeuwse schilder William Holman Hunt een prachtig schilderij gemaakt.
De Heilige Valentijn is in 1969 overigens van de Rooms-Katholieken Heiligenkalender verdwenen, dus deze dag is geen christelijk feest meer. Valentijnsdag staat echter wel in de top tien van commerciële successen. Zal ik dit jaar ook een kaartje ontvangen?

 

Marcel Verhoeven, Mysteriekenner           

verhoeven@mysteriekenner.nl